در رهگذر مهتاب!

طاهره صفارزاده
    شاعر، نويسنده ، محقق و مترجم
    متولد ۱۳۱۵ سيرجان
    - ليسانس ادبيات انگليسي از دانشگاه تهران
    - ادامه تحصيل در انگلستان و سپس آمريكا در دانشگاه آيووا
    - كسب درجه MFA
    - استخدام در دانشگاه ملي (شهيد بهشتي) در سال ۱۳۴۹
    -رئيس دانشگاه شهيد بهشتي و دانشكده ادبيات
    - دكترا در رشته نقد تئوري و عملي ادبيات جهان
    - برگزيده شدن در «فستيوال بين المللي داكا» در سال ۶۷ به عنوان يكي از ۵ عضو بنيانگذار كميته ترجمه آسيا،
    -«استاد نمونه» سال ۷۱ از سوي وزارت علوم و آموزش عالي
    - «خادم القرآن»پس از انتشار ترجمه «قرآن حكيم »، سال ۸۰
    سرپرستي و ويراستاري ۳۶ كتاب زبان تخصصي براي رشته هاي مختلف دانشگاهي
    - قصه ، پيوندهاي تلخ، ۱۳۴۱
    - شعر ، رهگذر مهتاب، ۱۳۴۱
    Brella the Red um (سروده هايي به زبان انگليسي)، آيووا ۱۹۶۷م.= ۱۳۴۷ش.
    طنين در دلتا [و دفتر دوم]، سد و بازوان، ۱۳۵۰ ، سفر پنجم،۱۳۵۶ ، حركت و ديروز، ۱۳۵۷ ، بيعت با بيداري، ۱۳۵۸ ، مردان منحني ، ديدار صبح، ۱۳۶۶ ، در پيشواز صلح، ۱۳۸۵ ، گزيده ادبيات معاصر، ۱۳۷۸ ، هفت سفر، ۱۳۸۴ ، روشنگران راه،۱۳۸۴ ، انديشه در هدايت شعر، ۱۳۸۴
    اصول ترجمه، نقد ترجمه، ترجمه
    اصول و مباني ترجمه: تجزيه و تحليلي از فن ترجمه ضمن نقد عملي آثار مترجمان، از ۱۳۵۸
    ترجمه هاي نامفهوم،۱۳۸۴
    ترجمه مفاهيم بنيادي قرآن مجيد (فارسي و انگليسي)، ۱۳۷۹
    ترجمه قرآن حكيم (سه زبانه - متن عربي با ترجمه فارسي و انگليسي)، ۱۳۸۰
    ترجمه قرآن حكيم (دو زبانه متن عربي با ترجمه فارسي)، ۱۳۸۲
    ترجمه قرآن حكيم (دو زبانه متن عربي با ترجمه انگليسي)، ۱۳۸۵
    لوح فشرده قرآن حكيم (سه زبانه - متن عربي با ترجمه فارسي و انگليسي)، ۱۳۸۳ (نشر دوم) كامل وجزء ۳۰.
    دعاي عرفه (دعاي امام حسين عليه السلام در روز عرفه (متن عربي با ترجمه فارسي)، ۱۳۸۱
    دعاي ندبه و دعاي كميل (متن عربي با ترجمه فارسي)، ۱۳۸۳
    مفاهيم قرآني در حديثنبوي: گزيده اي از نهج الفصاحه با ترجمه فارسي و انگليسي، ۱۳۸۴
    دعاي جوشن كبير، ۱۳۸۵ و...

وفات: (شنبه 4 آبان‌87خورشیدی) در بیمارستان ایرانمهر تهران.
    
    زهرا طهماسبي : طاهره صفارزاده را بيشتر به عنوان يك شاعر مي شناسيم. مخاطبان شعر در دهه۴۰ او را با شعر «كودك قرن» به خاطر مي آورند و در دهه ۵۰ با كتاب «سفر پنجم».شعرهاي قديمي اش يادآور سال هاي گلوله و فرياد است.علاوه بر شعر، در ترجمه و پژوهش هم استادي بي همتا است.صفارزاده نخستين مترجم قرآن كريم به ۳ زبان زنده دنيا است. صفارزاده شاعر، نويسنده ، محقق و مترجم به سال ۱۳۱۵ در سيرجان در خانواده اي متوسط چشم به جهان گشود.اجدادش از عرفاي مقيد به مقابله با ظلم و عدالت پروري بوده اند.پدر و خواهرش هم اهل تصوف بودند . در خانواده، برپايي مجالس ذكر و دعا بويژه در اظهار ارادت به حضرت علي عليه السلام متداول بود.خانواده اش پيشينه عرفاني داشتند وهمين امر سبب شد كه او از همان آغاز نگاهي ويژه به پيرامونش داشته باشد.قبل از آنكه به مدرسه برود تجويد و قرائت و حفظ قرآن كريم را در مكتب محل آموختو تحصيلات ابتدايي و متوسطه را در كرمان گذرانيد.
    از كودكي ذوق نويسندگي و عشق به مطالعه آثار ادبي داشت ودر دبستان به عنوان شاعر شناخته شده بود.در اين زمينه آموزگاران و بعد دبيران او را بسيار تشويق مي كردند.
    نخستين شعر را در ۱۳ سالگي سرود كه در روزنامه ديواري مدرسه به ثبت رسيد و نخستين جايزه شعر را كه يك جلد ديوان جامي بود در سال چهارم دبيرستان به پيشنهاد دكتر باستاني پاريزي كه آن زمان از دبيران دبيرستان بهمنيار بود، از رئيس آموزش و پرورش استان دريافت كرد.
    در ششم ادبي شاگرد اول شد و با جرأت در امتحان ورودي دانشگاه در رشته هاي حقوق و ادبيات فارسي و زبان و ادبيات انگليسي كه مناسب آن ديپلم بود شركت كرد و در هر سه قبول شدو چون ترديد در انتخاب داشت خانواده اش به استخاره رجوع كردند و در نتيجه در زبان و ادبيات انگليسي ليسانس گرفت . مدتي به عنوان مترجم متون فني در شركت نفت كار كرد و چون به دنبال يك سخنراني در اردوي تابستاني فرزندان كارگران مجبور به ترك كار شد، براي ادامه تحصيل به انگلستان و سپس به آمريكا رفت .در دانشگاه آيووا ، هم در گروه نويسندگان بين المللي پذيرفته شد و هم به كسب درجه MFA نايل آمد.MFAدرجه اي مستقل است كه به نويسندگان و هنرمنداني كه داوطلب تدريس در دانشگاه باشند اعطا مي شود و نويسندگان به جاي محفوظات و تاريخ ادبيات به آموختن نقد به صورت تئوري و عملي و انجام طرح هاي ادبي متنوع به مطالعات وسيع درباره آثار نويسندگان و شاعران مي پردازند.دوره آن يك سال بيش از فوق ليسانس است و استخدام دارنده اين مدرك در دانشگاه هاي آمريكا با پايه دكتري انجام مي پذيرد.در زبان عربي استعداد خاصي داشت و چنانكه در مقدمه «ترجمه مفاهيم بنيادي قرآن مجيد»گفته است: «در دوره دبيرستان و به تشويق يك استاد دلسوز و دانشمند، عربي پايه را خوب فرا گرفتم و هرگز رابطه ام با آموختن آن زبان قطع نشد چه كلاس هاي عادي و چه درس خصوصي را در محضر استاداني تلمذ مي كردم كه قرآن شناس بودند .خودم بر اين عقيده هستم كه بروز و شكوفايي استعداد من در زبان عربي به دليل اين بود كه تجويد و قرائت قرآن كريم را در كودكي در سن ۶ سالگي آموخته بودم .»
    طاهره صفارزاده براي دروس اصلي «شعر امروز جهان »، «نقد ادبي» و «نقد عملي ترجمه » را انتخاب كرد و در بازگشت به ايران اگرچه به دليل فعاليت هاي سياسي در خارج، مشكلاتي براي استخدام داشت اما چون در كارنامه اش از ۴۸ واحد درسي ۱۸ واحد ترجمه ثبت شده بود و كمبود و نبود استاد ترجمه براي رشته هاي زبان خارجي موجب گله مندي گروه هاي زبان بود، در سال ۱۳۴۹ با استخدام او در دانشگاه ملي (شهيد بهشتي) موافقت شد. دكتر طاهره صفارزاده پايه گذار آموزش ترجمه به عنوان يك علم و برگزاركننده نخستين «نقد عملي ترجمه » در دانشگاه هاي ايران محسوب مي شود.دانشگاه آيووا بنا به درخواست شاعران و نويسندگان «كارگاه نويسندگي »، نخستين مركزي بود كه به گنجاندن اين درس در برنامه آموزشي رشته هاي زبان و ادبيات اقدام كرد. صفارزاده حدود ۳ سال بعد در كنار نويسندگان دانشجو به بهره مندي هايي از اين آموزش جديد دست يافت .صفارزاده از ابتداي تدريس خود در ايران متدي مبني بر شناخت و تطابق مفهومي ، دستوري و ساختاري دو زبان مبدأ و مقصد ابداع كرد و اين شيوه پيشنهادي در درسي كه سابقه تدريس قانونمند نداشت نزد بسياري از همكاران وي الگو قرار گرفت .پس از انقلاب اسلامي تعيين كتاب «اصول و مباني ترجمه »اثر وي به عنوان كتاب درسي در زمينه شناخت نظريه ها و نقد عملي ترجمه به ويژه براي دانشجويان رشته «ترجمه » مفيد افتاد.
    دكتر طاهره صفارزاده به عنوان كارشناس ترجمه معتقداست: «در ترجمه دانستن موضوع يا مطلب مورد ترجمه مقدم بر دانستن زبان مبدأ و مقصد است .اين خطر بزرگي است كه متخصص رشته علوم انساني ، حتي رشته مهندسي متن پزشكي را و بالعكس يك پزشك متن جامعه شناسي را ترجمه كند ، چون كه اصطلاحات خاص مجموعاً زبان علمي يك رشته را تشكيل مي دهند. » بر اساس اين فكر دو تمرين «ترجمه تخصصي »و «معادل يابي براي واژگان تخصصي» در كتابهاي زبان براي رشته هاي دانشگاهي به پيشنهاد اوگنجانده شد.
    طاهره صفارزاده در زمينه شعر و شاعري نيز به دليل مطالعات و تحقيقات ادبي به معرفي زبان و سبك جديدي از شعر با عنوان شعر «طنين»توفيق يافت كه در آغاز بسيار بحث برانگيز شد زيرا شعر مقاومت و طنز سياسي ، حكومت پسند نبود.سرانجام در سال ۵۵ به اتهام نوشتن شعر مقاومت ديني از دانشگاه اخراج و براي دومين بار به خانه نشيني و فراغت اجباري رفت.و در ايام تنهايي و مشاهده پاره اي خيانت هاي سياسي و اجتماعي، درون مذهبي او بيش از پيش متوجه حمايت خداوند گرديد و تحولي شديد در وي ايجاد شد آن گونه كه در زمان خانه نشيني، تمام وقت خود را وقف خواندن تفاسير و مطالعات قرآني كرد.
    كتاب «سفر پنجم» او كه دربرگيرنده اشعار مقاومت با مضامين ديني است در سال ۵۶ در دو ماه به سه چاپ با شمارگان سي هزار رسيد. از مجموعه شعرهاي او مي توان به : رهگذر مهتاب، ۱۳۴۱ brelld the Red um (سروده هايي به زبان انگليسي)، آيووا ۱۹۶۷م. ۱۳۴۷ش.
    طنين در دلتا [و دفتر دوم]، سد و بازوان،سفر پنجم، حركت و ديروز، بيعت با بيداري، مردان منحني، ديدار صبح، در پيشواز صلح،گزيده ادبيات معاصر، هفت سفر، روشنگران راه و انديشه در هدايت شعر، اشاره كرد.
    اشعار صفارزاده با نظر به مسائل سياسي و اشاره به وقايع مهم جهان داراي خط فكري خاصي است.در همه آثارش به جريان هاي سياسي ايران و جهان نظر دارد.صفارزاده با استفاده از زبان محاوره، اصطلاحات عاميانه، حتي مطرح كردن شعارها، تلاش مي كند به شعر و زبان مردمي نزديك تر شود.شايد به همين دليل، از آوردن واژه ها و اسامي، از زبان هاي بيگانه خودداري مي كند.
    شعر صفارزاده داراي انديشه هاي شكل يافته است كه در قالب كلمات عرضه مي شود.در شعر صفارزاده، فرصت ها گرانبهاترند و خواننده با شاعري مواجه مي شود كه اسلوب را در زباني فشرده و با بار بيشتر از لحاظ انديشه و تفكر مي بيند.او با استفاده از تعابير مذهبي و قصص و آيات قرآن كريم به صورت تلميح و جهان مداري و سياست محوري، رنگ و بوي خاص به اشعارش بخشيده است.خودش مي گويد: شعر مقاومت و طنز سياسي هيچ وقت حكومت پسند نبوده است.
    در آغاز نهضت اسلامي ، به كمك نويسندگان سرشناس و متعهد مسلمان به تأسيس مركزي به نام «كانون فرهنگي نهضت اسلامي»اقدام كرد.در مدت مسئوليت او حدود ۳۰۰ هنرجو در رشته هاي سينما، عكاسي ، تئاتر، نقاشي ، گرافيك ، شعر و داستان ، در آن مركز پرورش يافتند كه بعداً از دست اندركاران و مسئولان فرهنگي و هنري انقلاب شدند. طاهره صفارزاده پس از انقلاب از سوي همكاران خود در دانشگاه شهيد بهشتي به عنوان رئيس دانشگاه و نيز رئيس دانشكده ادبيات انتخاب شد.همزمان با سرپرستي دانشكده ادبيات «طرح بازآموزي دبيران» را به اجرا درآورد.در سال ۵۹ به دنبال نشر مقالات انتقادي او درباره آموزش زبان هاي خارجي در ايران از سوي ستاد انقلاب فرهنگي براي مسئوليت برنامه ريزي زبان هاي خارجي از او دعوت به عمل آمد.در اين مسئوليت با همكاري استادان باتجربه تغييرات مفيدي در برنامه ها پديد آورد و پيرو طرحي كه از سوي او تقديم ستاد انقلاب فرهنگي شد و به تصويب رسيد براي نخستين بار براي كليه رشته هاي علمي دانشگاه ها كتاب به زبان هاي انگليسي ، فرانسه ، آلماني و روسي تأليف شد كه اين امر در آموزش علوم و پژوهش هاي علمي در سال هاي بعد از انقلاب بسيار مؤثر بوده است .وي حدود ۱۶ سال سرپرست اجرايي طرح بود و ۱۲ سال از آن مدت را علاوه بر سرپرستي به ويراستاري متون علمي براي كتابهاي زبان تخصصي مشهور به كتابهاي «سمت»فعاليت مؤثر داشت .
    ۳۶ عنوان از آن كتابها برخوردار از ويراستاري دكتر طاهره صفارزاده است . خانه نشيني سوم در پايان اين خدمت، به پرداختن تمام وقت به ترجمه قرآن حكيم به زبان هاي فارسي و انگليسي انجاميد.او از اين خانه نشيني ها و فراغت هاي ناخواسته همواره به عنوان الطاف بزرگ الهي ياد كرده و خداوند را سپاس گفته است. صفارزاده تئوري ها و فكرهاي ارزنده اي در زمينه نقد ادبي ، نقد ترجمه و «ترجمه تخصصي » به جامعه ادبي و علمي عرضه كرده است .تئوري «ترجمه تخصصي» كه تأثير آن توفيق در آموختن رشته هاي مختلف علمي به سبب تمركز ذهن بر روي واژگان تخصصي است ، به تأييد متخصصان مغز و اعصاب رسيده است .تمرين هاي «معادل يابي واژگان تخصصي»به منظور تأمين هدف آموزشي ذكر شدهكه از سوي مؤلفان در تمامي كتابهاي زبان تخصصي گنجانده شده است .در «فستيوال بين المللي داكا»در سال ۶۷ وي به عنوان يكي از ۵ عضو بنيانگذار كميته ترجمه آسيا برگزيده شد .رئيس فستيوال درباره اين انتخاب مي گويد : «ما معتقديم كه يك نفر در اين سر دنيا از علم ترجمه حرف زده و اصولي عرضه كرده و آن يك نفر خانم طاهره صفارزاده است .».نظر او درباره ترجمه هاي قرآن كريم اين است كه: بايد رسم ترجمه تحت اللفظي به كلي منسوخ شود.دريغ است كه بيش از ۹۰ درصد مردم ما صرفاً به واسطه نبود رغبت به ترجمه هاي لفظ به لفظ و نامفهوم از شناخت كتاب و كلام الهي محروم باشند.ترجمه كلمه در برابر كلمه شيوه اي قرون وسطايي و متأثر از عقيده حفظ قداست لفظ بر معنا در ترجمه هاي آغازين تورات و انجيل است .بعد از رنسانس وضع به تدريج رو به تعديل رفته است .دكتر صفارزاده در سال ۷۱ از سوي وزارت علوم و آموزش عالي «استاد نمونه» اعلام گرديد و در سال ۸۰ پس از انتشار ترجمه «قرآن حكيم» به افتخار عنوان «خادم القرآن » نايل شد.در زمان همكاري با فرهنگستان زبان و ادب فارسي طرح تهيه «فرهنگ هاي تخصصي » وي كه با ضوابط علمي و پيشنهادهاي جديد تدوين شده، به تصويب رسيد و مورد بهره برداري اهل علم قرار گرفت .
    
    
    «سيمين دانشور» مي گويد: «من با خواندن ترجمه صفارزاده معناي قرآن مجيد را آن طور كه بايد، فهميدم.»خانم ماسترز- استاد علوم قرآني از انگلستان- هم مي گفت: «۲۰ سال است به دنبال چنين ترجمه اي به انگليسي مي گردم.» از ويژگي هاي ترجمه قرآن كريم يكي اين است كه تحت اللفظي نيست، حتي جايي فعل ماضي در آيه به كار رفته اما موضوع در زبان فارسي داراي مفهوم مداومت و قاعده كلي است ، در چنين موردي مضارع ترجمه شده است ودر زيرنويس هم توضيح آمده است.ويژگي ديگر اين كه براي نخستين بار نام هاي خداوند (اسمأالحسني ) در ارتباط با مضامين آيات ترجمه شده اند، همانگونه كه در كتاب «ترجمه مفاهيم بنيادي قرآن مجيد» شرح داده شده است اين پيوند مقصد آياتي كه مزين با نام هاي خداوند هستند با نتيجه گيري شاخصي كه در آيه اراده فرموده شده نائل مي شوند.ويژگي ديگر اين كه در هر دو زبان فارسي و انگليسي ارتباط آيات با علامات نقطه گذاري حفظ شده زيرا گاهي چند آيه دنبال هم يك موضوع را كامل مي كنند و در زبان انگليسي خواننده تصور مي كند با نقطه در پايان آيه معني تمام شده است .همچنين با استفاده از دانستني هاي تفسيري هر جا كه به درك مطلب براي خواننده كمك مي شده به تعميم معني و توضيح پرداخته است .وي در كتاب «ترجمه مفاهيم بنيادي قرآن مجيد» به كشف يكي از كاستي هاي مهم ترجمه هاي فارسي و انگليسي - يعني مرتبط نبودن نام هاي خداوند (اسماءُ الحسني ) با آيات قرآن - دست يافته است.اين برخورد علمي او را برانگيخت كه به خدمت ترجمه قرآن به دو زبان انگليسي و فارسي همّت گمارد.قرآن حكيم حاصل ۲۷ سال مطالعه قرآن مجيد، آموختن زبان عربي و تحقيق و يادداشت برداري از تفاسير و منابع قرآني است كه از رجوع به كلام الهي براي كاربرد در شعر شروع شد و با ترجمه آن به دو زبان پايان گرفت .شرح اين توفيق در مقدمه كتاب «ترجمه مفاهيم بنيادي قرآن مجيد»و نيز دو مقدمه فارسي و انگليسي «قرآن حكيم»آمده است. طاهره صفارزاده در ماه مارس ۲۰۰۶ همزمان با برپايي جشن روز جهاني زن ، از سوي سازمان نويسندگان آفريقا و آسيا (Asian - Afro Writersش Organization) به عنوان شاعر مبارز و زن نخبه و دانشمند مسلمان برگزيده شد.
    در بخشي از نامه اين سازمان آمده است: «از آنجا كه دكتر طاهره صفارزاده ـ شاعر و نويسنده برجسته ايراني ـ مبارزي بزرگ و نمونه والاي يك زن دانشمند و افتخارآفرين مسلمان است، اين سازمان ايشان را به پاس سابقه طولاني مبارزه و كوشش هاي علمي گسترده به عنوان شخصيت برگزيده سال جاري انتخاب كرده است.تاكنون علاوه بر مقالات و مصاحبه هاي علمي و اجتماعي از طاهره صفارزاده بيش از ۱۴ مجموعه شعر و ۱۰ كتاب ترجمه يا درباره نقد ترجمه در زمينه هاي ادبيات ، علوم، علوم قرآني و حديث منتشر شده وگزيده سروده هاي او به زبان هاي گوناگون جهان ترجمه شده اند. وي در سال هاي پاياني عمرش  فقط كار تحقيقي و پژوهشي انجام مي داد و البته چندين مجموعه شعر را هم براي تجديد چاپ آماده كرده بود . "طاهره صفارزاده" شاعر و محقق ادبی بامداد روز (شنبه 4 آبان‌87خورشیدی) در بیمارستان ایرانمهر تهران  درگذشت .سال ها بود كه به كار شعر مشغول بود و آنچه مي خوانيد از شعرهاي قديمي تر او است. شعرهايي كه از آتش زير خاكستر وروزهاي مقاومت خبر مي دهند:
    از درد همجواري از كتاب «ديوار صبح »:
    وقتي كه صاعقه مي بارد
    از هر سو
    چگونه اغتشاش الفبا را
    به نظم درآرم
    حروف ذهن
    پراكنده است
    ما زير اين همه آوار مانده ايم
    آوار همجواري نادانان
    آوار همجواري بي باوران
    آوار همجواري بدخواهان
    ما ساكنان واقعه بغضيم
    اي نبض هاي ساكت
    و اي شقيقه هاي شكسته
    ما دل شكسته ايم
    ما بازماندگان
    اين استخوان كوفته
    اين درد استخوان
    از جبر همجواري بي باوران
    ما را كنار خاك نشانده
    شما بلندتر از پروازيد
    شما خود پروازيد
    و ما در زير اين همه آوار
    فلج شديم و زمينگير
    وقتي كه صاعقه مي بارد
    در اغتشاش الفباي درد
    حروف ذهن پراكنده است
    چگونه بنويسم
    چگونه بنويسم          مرداد۶۱ 
  منبع :روزنامه ایران

                            خلاصۀ داستان

 قهرمان اصلی داستان یعنی تروم ، در یک نمایشگاه  الکترونیکی به نمایش گذاشته شده است . این آدم آهنی فقط قادر است به سوالهایی که در حافظه اش طراحی شده، پاسخ گوید . پاسخ های تروم ، برای بازدید کنندگانی که از او سوال می کنند ، بسیار جالب و شادی آور است . کار هر روز او این است که با پاسخ گفتن به سوالهای پیش طراحی شده ، مایۀ سرگرمی و خندۀ دیگران را فراهم آورد .

اما شبی از شبها ، شاپرکی بر روی او می نشیند و با لطافت روح خویش ، تروم را از تکرار و ماشینی بودن به سوی تغییر و تحول سوق می دهد و با ادامۀ این ملاقاتها ، روح آگاهی و تحول در کالبد تروم دمیده می شود و سرانجام با مرگ شاپرک به دست خفاش و در حالی که تروم نظاره گر ماجراست و عاجز از کمک به شاپرک ، داستان به اوج خود می رسد .

شاپرک از ترس خفاش به تروم پناه آورده و تروم که همیشه می خواسته است ، علاقه اش به شاپرک را روزی به زبان بیاورد ، اکنون شاهد مرگ اوست .

تروم تلاش می کند به او کمک کند ولی نمی تواند از قالب خشک و بی روح خود دربیاید . سرانجام شاپرک زخم خورده از خفاش در پای تروم جان می دهد ، اما گویی با مرگ خود ، روح لطیفش را در تن آهنی تروم می دمد و او را روح انسانی می بخشد . تروم عشق یافته ، دیگر از خود نمی گوید بلکه مدام ازبال بالی همان شاپرک معصوم می گوید که روح نازک ولطیفش را به او هدیه کرده است . این امر باعث می شود که او را خراب شده بدانند و پستو نشین کنند . تروم دیگر حاضر نیست لذتی را که یافته با چیز دیگر عوض کند.

باید اقرار کرد که نویسنده ، شخصیتهای داستانیش را بسیار ماهرانه انتخاب کرده است : آدم آهنی نماد انسان ماشینی و مسخ شده است و از خود اراده و اختیاری ندارد . بی روح است و خالی از عشق و عاطفه ، شاپرکی با نام بال بالی که فرشتۀ عشق و عاطفه است و معصومیتی ساده و کودکانه دارد و بالاخره ، خفاش که نماد روز کوری است ، حقیقت را نمی بیند و قاتل عشق و عاطفه است .

 پایه اول

   حمید سبزواری :

حسین ممتحنی مشهور به حمید سبزواری 1304 د رسبزوار متولد شد از نوجوانی به میدان مبارزات سیاسی ، دینی گام نهاد و سپس از اتمام تحصیلات خود به شغل معلمی روی آورد . اما به سبب شرکت در جریانهای مخالف رژیم شاه از آموزش و پرورش اخراج شد از این رو به مشاغل دیگری پرداخت همچنان در مبارزه بود تا انقلاب پیروز شد سبزواری از پیشگامان شعر انقلاب است و بسیاری از اشعارش در قالب سرودها و ترانه های انقلابی از صدا و سیما پخش شده است . مشهورترین سرودهای او : خمینی ای امام ، مطهری ، بانگ آزادی ، برخیزید و شکست شیطان. از سبزواری دو مجموعه شعر به نام های سرود درد و سرود سپیده انتشار یافته است .

کیانوش:

بنیان گذار شعر کودک در ایران ، او در سال 1313 ش . در مشهد به دنیا آمد پدر و مادرش سواد نداشتند ولی هر دو به ویژه پدرش بافرهنگ و پرهیزگار بودند . کیانوش در مشهد به مدرسه رفت ولی در سن نوجوانی با خانواده به تهران مهاجرت کرد و در این شهر به تحصیل ادامه داد . پس از طی دورۀ اول دبیرستان به دانشسرای مقدماتی  رفت و معلم شد او چند سال در روستای مراد آباد در اطراف تهران به آموزرگاری پرداخت و سپس وارد دانشگاه تهران شد  و تحصیل خود را در رشتۀ زبان و ادبیات انگلیسی ادامه داد . کیانوش از همان سالهای نوجوانی داستان می نوشت و شعر می گفت و مطالبی را در زبانهای عربی و انگلیسی ترجمه می کرد اما از زمانی که او را برای همکاری در انتشار مجلات پیک دعوت کردند بر فعالیتهای خود در زمینه های داستان ، ترجمه ، مقاله و شعر افزود و به ویژه به سرودن شعر برای کودکان و نوجوانان پرداخت شعرهای او در این دوره نخستین و بهترین شعرهایی می دانند که برای کودک و نوجوانان سروده شده است وی بیش از 70 جلد کتاب برای کودکان  و نوجوانان و بزرگسالان در موضوعات مختلف نوشته است 8 جلد از این کتاب ها به شعر کودکان و نوجوانا ن اختصاص دارد که عبارتند از : زبان چیزها ، طوطی سبز هندی ، نوک طلایی ، نقره بال ، باغ ستاره ها ، بچه های جهان ، طاق هفت رنگ ، آفتاب خانۀ ما و شعر به شعر. کتاب شعر به شعرترجمۀ شعرهای انگلیسی به شعر فارسی است 1355 برای اقامت دائمی به انگلستان رفت و تا امروز با خانواده آنجا زندگی می کند .

به نام  چاشنی  بخش  زبانها           حلاوت بخش معنی در بیانها

پایۀ اول :

1- ای هست کن اساس هستی   /     کوته   ز درت   دراز  دستی

ای خداوندی که آفرینندۀ اصل وجود هستی -  هیچ کس نمی تواند به درگاه تو تجاوز و تعدی کند .

 -از آتش ظلم و دود مظلوم   /      احوال همه تو راست معلوم

بار الها از آتش افروزی ستمگران و از آه ستمدیدگان با خبر هستی  ( تو از احوال همه آگاهی )

ریشه کلمات در فارسی راهنمایی

کلمات عربی

آثار - آفات- آفاق- استکبار- ابلق- ابله- اثاث- اجتماع- اجتناب- اجداد- اجمال- اجنبی- احتمال- احتیاط- احساسات- احسان- احضار- اختصاص- احکام- اختیار- اخذ- اخلاف- ادویه- ادیب- ارائه- اخیر- ارسال- ارکان- ازدحام - اسارت- استبداد - استثمار- استحکام- ابد-اظهار-استخراج- استضعاف- استعمار- استعمال- ابداع- استقامت- استکبار- استمالت- استنساخ- اتلاف-اسرار- اسراف- اسلاف- اسوه- اشارات- اشتغال- اشجار- اشتمال- اشراف- اشعار- اشغال- اصابت- اصالت- اتصا ل- اصحاب- اصلاح- اجابت- اصطلاحاً- اصلاحات- اصلاً- اصیل- اضطراب- احیاناً- اعتبار- اعتدال- اعتراض- اساطیر- اعجاب- اعتماد- اعجوبه- اعزاز-آمنه- اعصاب- اعصار- اعیاد- اعلامیه- اغراض- اغلب- افادات- افراط- افق- اقامت- اقتباس- اقتصاد- اقسام- اکثریت- اکلیل- اقلام سته- اقلیت- اقوام- التماس- الحان- اکرام- السنه- الفت- امان- امت- امتداد- امراض- امواج- انتساب- انتشار- انتظار- انتقاد- انتقال- انجم- انحراف- انزجار- انس- انعکاس- انضباط- انوار- اوایل- اهتزاز- اهتمام- باب- بحث- بحر- بدرقه- بدره-بدیهه سرا- بدیهی- بذر- بر- بدیع- برج- برد- برزخ- برکت- بزاق- بساط- بروز- بضاعت- بط- بقایا- برق- بقاع- بلاد- تاسیس- بهایم- بیت المال- پرخوف- پرسابقه- تاسف- تاکید- تالیف- تامل- تامین- تا نی-تجارت- تجربت- تجسم- تجلی- تجلیل- تجمع- تجمل- تحریر- تحسین- تبعید- تجاوز- تداعی- تخیلی- تدوین- تذهیب- تجدید- تد بیر-تحقق- تحقیق- تحول- تخریب- تخلص- ترجیح- تردید- تراکم- ترغیب- تزیین- تساهل- تسخیر- تسبیح- تسلی- تشبیه- تشکر- تشییع- تکبر- تکثیر- تصرف- ترویج- تسکین- تصور- تنبیه- تعجیل- تعصب- تعقیب- تعلق- تفرج- تضمین- تکامل- تفضیل- تفکرات- تفوق- تقدیس- تعلم- تقصیر- تقدم- تقریر- تقسیم- تکلیف- تضییع- تطاول- تقوا- تکمیل- تکیه- تل- تلاطم- تلاوت- تلالو- تلخیص- تمثیل- تمدن- تمسخر- تمسک- تنفیذ- توابع- تواضع- توام- توحید- توزیع- توسعه- توصیه- توطئه- توفیق- توقیف- توکل- تیه- تهدید- ثانوی- ثابت قدم- ثبت- جبال-جدال- جذاب- جذام- جرات- جرم- جزئیات- جزرومد- جلوه- جمال- جوار- جود- جور- جوشن- جهل- ثنا- جذ به-جمع- جوانب- جیش- حاجت- حاشیه- حاوی- حجت- حجره- حد- حداقل- حذف- حرامی- حرص- حریص-حریف- حرمت- حریق- حسن- حصیر- حضر- حضور- حفاری- حفاظ- حقارت- حقایق- حقیر- حکام- حکایت- حکم- حکمت- حکیم- حلاجی- حلقه- حماسه- حماسی- حمایت- حنفی- حوادث- حوالی- حوزه- حیات- حیث- حیدر- حیرت- احاطه-ایام- اهل تسنن-بدر- حیلت- خائن- خاتم- خادم- خارج- خاصیت- خباثت- ختم- خجل- خزینه- خسارت- خسوف- خصم- خطبه- خطر- خطه- خطیب- خطیر- خلاص- خلاق- خلف وعده- خواص- خیانت- خیزران- دایر- دخل- درایت- دعوی- دغل- دقیق- دوات- دوام- دیار- دیانت- ذات- ذخایر- ذخیره- ذات- ذره- ذلیل- راجع- راسخ- راغب- راکع- رایت- رایج- رافت- رویا- رجال- رجحان- رحیل- رخصت- رسالات- رسالت- رسم- رسوبات- رسوخ- رشادت- رشید- رغبت- رغم- رفیع- رکاب- رمز- رموز- رواج- رونق- زائر-زاهد- زاید- زلال- زمام- زهد- ساتر- ساجد- ساعی- ساطور- ساق- ساقی- سایر- سبک- سجایا- سجود- سحاب- سخاوت- سخی- سد- سدره- سر- سراج- سرایت- سریر- سریع- سعی- سعید- سفله- سفیر- سفینه- سقا- سکونت- سلیم- سماق- سنبله- سنت- سنخ- سوانح- سهولت- سهل- سیاست- سیر- سیرت- سیره- سیما- شاخص- شبه جزیره- شرع- شرک- شریعت- شریف- شط- شفق- شفقت- شکوه- شمیم- شهامت- شهد- شهرت- شهره- شهید- صافی ضمیر- صبا- صحن- صخره- صدا- صدف- صدق- صدمه- صدور- صرف- نحو- صعب العبور- صلاح- صنع- صواب- صور- صوفیه- صومعه- صیاد- صید- صیقلی- ضامن- ضخیم- ضد- ضرورت- ضعف- ضماد- ضمانت- ضیق- طاغوت- طاقت- طالبان- طالع- طایر- طایفه- طباق- طبایع- طبع- طبق- طبیب- طراز- طراوت- طرف- طرفین- طریقه- طلب- طلبه- طمع- طناب- طنز- طوبی- ظرفیت- ظریف- ظفر- ظلام- ظلمت- ظهر- ظهور- عاجز- عارف- عازم- عافیت- عاقبت- عالیقدر- عبودیت- عبوس- عجز-عجم- عرصه- عرضه- عرفان- عریان- عزت- عزلت- عزم- عزیز- عشرت- عصاره- عطایا- عطش- عطوفت- عظمت- عظیم- عفاف- عقاید- عقرب-عقلانی- عقیق- عکس العمل- علامات- علامه- علیم- عمارت- عمده- عناصر- عنان- عنایت- عنبر- عندلیب- عواطف- عوام- عوامل- عهد- عیادت- عیان- عید- عیش- غار- غافل- غالبا"- غایت- غبن- غرض- غرق- غریزه- غریزی-غزال- غزل- غضب- غفلت- غلات- غلبه- غله- غنی- غواص- غوغا- غول- فاتح- فاجعه- فاخته- فارغ- فاسد- فاضل- فتح- فتنه- فتوح- فجر- فراغت- فراق- فرجت- فرصت- فرض- فرط- فروع- فروغ- فصاحت- فضل- فضلت- فطرت- فقها- فلاکت- فلان- فلک- فنون- فواره- فواید- فوران- فیض- قاتل- قاعده- قافله- قامت- قانع- قایل- قباله- قبه الخضرا- قدح- قدمت- قدوم- قرض- قرون- قریحه- قصد- قصاص- قطاع- قفل- قلع وقمع- قلعه- قلل- قنات- قناعت- قوس قزح- قول- قول و قرار- قوی- قهر- قیاس- قید- قیل و قال- قیم- قیود- کاتب- کاشف- کاهل- کاینات- کتب- کتابت- کتف-کتیبه- کدورت-کودن-  کرایه- کرم- کریمان- کزاز- کسوف- کفایت- کلیت- کمال- کنایه- کیاست- کیفیت- لایق- لبنی- لزوم- لسان- لطافت- لطیف- لعاب-لفاف- لفظی- لقا لقب- لولو- لهجه- لیاقت- لیل- ماهر- ماخذ- مامن- مایوس-مائده- مباحث- مبالغه- مبذول- مبهم- متاخران- متبرک- متجاوز- متجسس- متجلی- متحرک- متحمل- متحول- متحیر- متخلف- متدین- متروک- متضاد- متعارف- متعدد- متعلق- متقلب- متکی- متمایز- متمدن- متنوع- متواضع- متوالی- متین- مثانه- مثنوی- مجادله- مجال- مجالس- مجاور- مجاورت- مجاهدت- مجتهد- مجد- مجروح- مجسم- مجعد- مجلس- مجلل- مجمع- مجهز- محاسبات- محاسن- محاصره- محاوره- محب- محبس- محبوب- محتاج- محتشم- محتمل- محراب- محرم- محروم- محزون- محصور- محض- محفل- محفوظ- محقر- محقق- محو- محور- محوطه- مخ- مخاصمه- مخده- مخل- مخلص- مدارا- مدافع- مدخل- مدد- مدنیت- مدور- مدهوش- مدیون- مذاب- مذکور- مذموم- مذهب- مراتع- مراجع- مراحل- مراد- مراغه- مراقب- مراکز- مرجان- مرجعیت- مرشد- مرغوب- مرفه- مرقد- مرکب- مرمت- مروت- مرهم- مرید- مزاحم- مزار- مزرعه- مزیت- مساعد- مسافت- مسامحه- مسائل- مسئولیت- مستحکم- مستعد- مستغنی- مستمر- مستمع- مستور- مسجع- مسدس- مسرت- مسکنت- مسکین- مسلط- مسند- مسواک- مشابه- مشاجره-مشام- مشاهیر- مشتاق- مشتمل- مشجر- مشحون-مشربه- مشرف- مشروطیت- مشوش- مشهود- مصاحبت- مصادره- مصادف- مصارف- مصداق- مصراع- مصرف- مصور- مصونیت- مصیبت- مضمون- مطابق- مطبوع- مطلع- مطلقاً- مطلوب- مطهر- مظاهر- معابر- معارف- معاش- معاشرت- معاصر- معاف- معبر- معجزه- معجون- معرب- معرض- معرف- معرفت- معصوم- معطر- معطوف- معقول- معلق- مغشوش- مغیلان- مفاخر- مفاهیم- مفصل- مفقودالاثر- مفلس- مقبره- مقتضیات- مقدم- مقصد- مقلد- مقیاس- مکاتبه- مکرر- ملال- ملاعام- ملتفت- ملقب- ملک- ملک- ملوان- ملل- ملول- ممات- ممارست- ممالک- ممتاز- ممتد- منادی- مناسبت- مناسک- مناطق- مناظره- مناعت- منبر- منابع- منبع- منتخب- منتشر- منتظم- منجم- منجمد- منحصر- منحنی- منحوس- منزلت- منزوی- منسوب- منسوخ- منشور- منصرف- منظره- منظوم- منظومه- منفعت- منقار- منقرض- منقل- مواج- مواجه- مواقع- موانع- مورخ- موزون- موسم- موسوم- موظف-موقعیت- مولا- مونس- مهاجر- مهاجم- مهارت- مهد- مهلت- مهیب- میراث- مسیر- میلاد- نادره- نازل- نباتات- نبی- نثار- نثر- نجوم- نسخ- نسخه- نسل- نصیب- نطق- نغمه- نفرت- نفوذ- نفیس- نفاق- نقاره- نقب- نقش و نگار- نواحی- نهار- نهضت- نیمکره- وارث- واسطه- واعظ- وافر- واقعه- واقعیت- وبال- وجه- وداع- وسعت- وصف- وصلت- وعظ- وفات- وفاق- وقایع- وقف- وقفه- وقوع- وقوف- وکیل- هجران- هدایا- هدهد- هرم- هزل- هلال- هم- همام- همت- هویت- هیات- هیبت- هیجانات

کلمات فارسی – عربی

استثنا – استيلا – اطبا – اعتلا – اعتنا – اعطا کردن – اقتضا – القا – انصاف – انعطاف – بادیه – تظاهرات- تلفات – تلقین – تنظیم-بیش کسوت - خوشحال – خیال انگیز- درصدد بودن – ذرّه بین – ذکاوت – ذکر کردن – ذوب کردن – رسّامی- رصد خانه – رضا – رقم زدن – روزمره- سبز قبا- سخاوتمند- سحرگاه – سرمشق – سلحشور – شأن – شیرین لقا- صرفه جویی- صفا – صیفی کاری – ضیافت کردن – طاقت فرسا – طرّاحی – طنزبرداز- ظریف تر – ظفر آور – ظن بردن – عادلانه – عارض شدن – عالمتاب – عشقباز – عطراگین – عیب جویی – عینک- غارتگر – غضبناک- غوطه خوردن – فتا – فرح بخش – فنا بذیر – قارّه بيما- قاصدک – قبا – قدس- قدما – قدمگاه – قصاص کردن – قول خوردن – قوی بنیه – کم نظیر – گاهوارۀ تمدن – گران قدر – لذّت آفرین – لطیفه گو – ماجرا جویی – مال اندوز – مأوا – مبدأ – متانت – مرغ سقا- مطلّا- معصومانه – مفرطی – منبر – منشأ – موادّ خام – مهار- نامرئی- نامرغوب – نامسکون- نایل شدن – نثار کردن – ندا- نخل – نظر گیر – نعره برآوردن – وفات – ولا .

کلمات پهلوی

آبگینه-آخور- آبادی- آتشکده – آراسته- آز- آسایش- آزادی خواهان- آلایش- آکنده- آلودن- آمیختن-آوند-آواز- آیینه- آیین- ارابه- ابزار- استوار- اند- افسردن- افکندن- الماس- امرود- انباز- اندر- اندرون- اندوه- انگبین- اهریمن- ایزد- بیرونی- بلوط- بزم- بره- باروبنه- بادام بن- باختر- بار- باز- بخرد- بربط- بز- بزرگداشت- بزرگراه- بستان- بستر- بن- بیداد- بهره مند- بهره ور- بید- بیشه- بیکران- بیم- پایه- پدید- پیوند - پر- پروریدن- پرستار- پریان- پشتیبان- پل- پرهیز- پناه – پنبه- پور- پوستین- پیکر- پیمان- پیوند- تاختن- تباه- ترفند- تهیدست- تیهو- تکاپو- تن در دادن- جایگاه- چابک- چشم انداز- چشم گیر- جامه دان – خر – چینه- خردمند- خرسند- خرم- خرما- خروس- خشنود- خفته- خنیاگر- خواب- خوار- خوشایند- دادار- دادگر- درنگ- درود- درویش- در- دم- دندان- دوال- دوش- دهش- دیبا- دینار- دیو- راز- رستخیز- رستن- رشک- رفتار- روا- روزن- زیان- زین- ژرف- ژرفا- سالار- سامان- سپاس- سپر- سپری- سپه- سپهر- ستایش- ستبر- ستودن- ستور- ستیز- سراییدن- سرو- سروش- سزیدن- سمن- سور - سودمند- سوسن- سهم- سیراب- شاداب- شاهوار- شایستن- پشتیبان- شرم- شگفتن- شگفت- شیوا- طاق- فراخ- فراز- فرجام- فرخ- فرزانه- قهرمان- کارزار- کاروان- کاستن- کرانه- کشتی- کمان- کوشک- کهن- کینه- گام- گداخته- گرد- گرز- گرمابه- گرویدن- گریختن- گریز- گریستن- گزاردن- گزند- گستردن- گسستن- گماردن- گماشتن- گنجینه- گوارا-گواه- گیتی- مشک- مو - مُغ- مورچه- ناخن- میغ- نامه- نبرد- نخجیر- نفرین- نگریستن- نمد – نمودار- نومید- نیاکان- نیام- نیشکر- ورزیده- هامون- هاون- هزاره- همانا- هموار- هندسه- فرسخ

کلمات فارسی

آدینه- آسمان - آستان-آسودن- آوا- آغشتن-  ارابه- ارادت آمیز- ارزانی داشتن- ارغوانی- افراختن- افزودن- افسانه- الگو- انبوه- انگل- اندوخته- اندیشه گر- باخه- باژ- برآویختن- برآفشتن- برافراشتن- برزن - بی تاب- به ندرت- برانگیختن- برجسته- برگزارکردن- برگزید- برماند- برومند- بگسلد- بهی-  پایدار- پایگاه- پرتو- پرچین- پلاسیدن- پرز- پونه- پشم ناشور- پرورانده- پهناور- پیشگاه- پیشگیری – پیله – تار و پود – تراویدن – ترزبان - تنگنا- توبره- توده- تیمار- جوال- جلگه -چراگاه- چالاک- چاق نفس- چیره دست - چشمه سار- چشم نواز- چله کشی – خاربن – خار و خاشاک – خرده گرفتن – خرمن – خزه – خشت – خوابگه – خواجه- خودپسند – خودداری – خودکامه – خورجین – خوشدل- خونسرد- خوی و منش – خیک- دامنگیر – دامن کشان – داننده – دراز آهنگ – درخشش- درستکاری – درماندگی – درودگری – دریغ – دژخیمان – دستخوش-  دستیابی- دفتین- دلاویز- دل افروز- دل انگیر- دل بسته- دل پذیر- دل ریش- دلکش- دلگیر- دوستدار- دیه- راه- راه یابی- رایانه- رخسار- رسانه- رستگار- رسوا- رماندن- رنجور- رنگ پذیری- روان- رهسپار- ریسمان- زاد بوم- زادگاه- زبر- زرق و برق- زرین- زودخیز- زیب- زیست شناسی- زیستگاه- زیستن- زین خدنگ- ژیان- ساختار- سالخورده- سبلان- سبو- سپردن- سپهبد- سپهدار- سپید- ستاندن- ستوده- سرآغاز- سراسیمه- سرافراز- سرافکنده- سرخ گون- سردم- سررشته- سرزنده- سرکردگی- سرکش- سرمایه دار- سرنوشت ساز- سفال سازی- سفالینه- سفرنامه- سکندری- سنگ پشت- سنگدل- سود جویی- شتاب زده- شکست ناپذیر- شکوه- شگرف- شور- شوریده- شیفته- طاق نما- طلخک- غلتاندن- غوک- فر- فر آورده- فراتر- فراهم آمدن- فرسایش- فروتنی- فریفته- فزون- فسرده- قاصد- قلمرو- قوچ- کارگردان- کار گشا- کاروانسرا- کاکایی- کانون- کاوش- کاهش- کاه گلی- کباده- کلاف- کنام- کنجکاو- کوچندگان- کوله بار- کوهپایه- کویر- گدار- گدازه- گردان- گردشگاه- گردنه- گز- گزیدگان- گزیده- گشاده دستی- گل افشان- گل اندود- گوش نواز- لغزیدن- لنگ- مازو- ماکیان- مپندار- مرداب- مرغزار- مژده- مفرط- مقاصد- منجر- مواد صمغی- موج گون- مه- مهتر-می اندازد- میخ کوب- می غرد- می گریزد- مینا خانی- می نهد- نااستوار- ناجسته- ناکام- ناگزیر- نالان- نام آ ور- نا مدار- نامور- ناهشیار- ناهموار- نپا یید-نظاره- نغز- نگارگر- نگاره- نگاشتن- نگار- نگین- نمی گنجد- نواخت- نوازشگر- نواگر- نوبنیاد- نوچه-نوش- کرم ابریشم--نوین-نهاد- نهفته- یزم-نیکو داشت- واژگون- واگذار- والاتر-ورزندگی- ورشوسازی- هراس- هرزرفتن- هشتی- هم داستان- هم درد- همدل- همگام- همنورد- هوا و هوس- هوشمند- یاور- یکسره

کلمات فرانسوی

آمفی تئاتر- آنيلين – آکواريوم- اورانيوم- اسکلت- الکترولیز- بالن – برانکار- پروژکتور- پروژه- پوتین- پیل- پنس- پانتومیم- پرتغالی- پاندول- تلسکوب- تلفن- توربین- تونل- دلیجان- رادیواکتیو- رادیوم- رژیم- رماتیسم- ژئوفیزیک- ژست- ژورنال- ژیمناستیک- کامیون- کبرا- کیویسک- لامپ- فیلتر- متر- مینیاتور- مین- میلیارد- میکروسکوب- موزه- موتورسیکلت- مترو

کلمات یونانی

کلمات ترکی

  کلمات مغولی

کلمات هندی

سرشت( افغانی) سرا(پارسی باستان) ستیغ(سغدی) رخش( عبری) درشکه(آلمانی) دوک- دیرباز(طبری) تایر(انگلیسی) نرخ- هزینه- همدم(کردی) سرو- کباب(بابلی) ا تو- سماور(روسی)واحه(قبطی) 

2-فرهنگستان زبان وادبیّات فارسی  www.persianacademy.ir  

3-اشعار فارسی www.persianpoema.com

4-ضرب المثل  www.zarbolmasal.com

5-رباعیّات خیّام    www.okonlife.com/poem    

6-واحدپژوهش واطّلاع رسانی سایت فرهنگ سرا  www.farhangsara.com/fcultur.htm 

7-دیوان حافظ    www.hafez.com    

8-شاهنامه ی فردوسی    www.shahnameh.com

9-شامل اشعارفردوسی،حافظ وخیّام      www.mehr argham.com/dorionliue

10-مولاناجلال الدّین رومی     www.rumionfire.com

11-سایت حافظ         www.hafizonlove.com  

12-زبان فارسی دردنیای ارتباطات      www.persianfarsi.com

13-سایت هزار سال ادب فارسی     www.11iran.com/SINDEX.HTM 

14- سایت حافظیه  WWW.hafezieh.aicte.com

15- دکتر شریعتی  www.shariati.com

16- معرفی شعرای دوره های مختلف     www.11iran.com/ATINDEX.HTM

17- سایت بزرگ علوی    www.bozorgalavi.com

18- سایت حافظ و گوته   http: //mats.gmd.de/unesco/Weimar/English/eindex.html